Nükleer enerjiye dışa bağımlılık ve risk eleştirisi

İzmir Ticaret Odası (İZTO) Meclis Üyesi Yavuz Alkan, Çernobil Nükleer Faciası’nın 40. yıldönümünde yaptığı değerlendirmede, Türkiye’de planlanan nükleer santral projelerinin “son seçenek” olarak ele alınması gerektiğini vurguladı. Alkan, yenilenebilir ve yerli enerji kaynaklarına öncelik verilmesi çağrısında bulunarak, enerji kayıplarının önüne geçilmesi ve altyapı sorunlarının giderilmesi için enerji hizmetlerinin kamusallaştırılmasının bir zorunluluk olduğunu dile getirdi.

26 Nisan 1986’da meydana gelen Çernobil faciasının etkilerinin hâlâ sürdüğüne dikkat çeken Alkan, özellikle Türkiye’de Karadeniz Bölgesi başta olmak üzere yıllarca sağlık sorunlarının yaşandığını hatırlattı. Alkan, “Aradan geçen 40 yıla rağmen bu tür felaketlerin etkileri tamamen ortadan kalkmış değil. Aynı şekilde 2011’de yaşanan Fukuşima faciası da nükleer risklerin devam ettiğini açıkça ortaya koyuyor” dedi. Nükleer enerjide kullanılan uranyum ve plütonyum gibi radyoaktif maddelerin çok uzun yarılanma ömrüne sahip olduğunu belirten Alkan, bu nedenle olası kazaların etkilerinin nesiller boyu sürebileceğine işaret etti.

TÜRKİYE’NİN NÜKLEER HEDEFLERİNE ELEŞTİRİ

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın Ulusal Enerji Planı’na da değinen Alkan, 2035 yılına kadar 7,2 GW, 2053 yılına kadar ise yaklaşık 20 GW nükleer kurulu güç hedeflendiğini hatırlattı. Hâlihazırda yapımı süren Akkuyu Nükleer Güç Santrali’ne ek olarak Sinop ve Trakya’da yeni santral projelerinin gündemde olduğunu belirten Alkan, bu süreçte yerli firmaların da dahil edilmesi amacıyla NETBİS (Nükleer Enerji Tedarikçi Bilgi Sistemi) portalının oluşturulduğunu ifade etti. Ancak nükleer teknolojide dışa bağımlılığa dikkat çeken Alkan, “Bu alanda teknolojiye sahip değiliz. Dolayısıyla uzun vadede dışa bağımlılığı artıracak bir yapı söz konusu” diye konuştu.

“YENİLENEBİLİR VE YERLİ KAYNAKLAR ÖNCELİK OLMALI”

Türkiye’nin mevcut enerji altyapısında termik ve hidroelektrik santrallerin baz yükü karşıladığını belirten Alkan, yerli kömür ve su kaynaklarının yanı sıra özellikle deniz üstü rüzgar enerjisi yatırımlarına öncelik verilmesi gerektiğini söyledi. Alkan, “Yenilenebilir enerji kaynakları hem çevre dostu hem de daha düşük risklidir. Uzun vadede sürdürülebilir bir enerji politikası için bu alanlara ağırlık verilmelidir” dedi. İzmir’de yaşanan elektrik altyapı sorunlarına da dikkat çeken Alkan, Alsancak’ta iki gencin elektrik akımına kapılarak hayatını kaybettiği olayı hatırlatarak, enerji dağıtım altyapısındaki eksikliklerin ciddi risk oluşturduğunu ifade etti. Plansız kesintiler, üretim kayıpları ve cihaz arızalarının kentte sık yaşandığını dile getiren Alkan, “Dağıtım şirketlerinin yıllardır yeterli yatırımı yapmaması bu sorunları büyütüyor” şeklinde konuştu.

“ENERJİDE KAMUSAL YAPI ŞART”

Nükleer yatırımlara ayrılacak kaynakların öncelikle mevcut enerji altyapısının güçlendirilmesine yönlendirilmesi gerektiğini savunan Alkan, enerji hizmetlerinde kamusal yaklaşımın yeniden güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Alkan, “Enerji hizmetlerinin yeniden kamusallaştırılması bir tercih değil, zorunluluktur” diye konuştu.