TOBB’un zirvesinde de değişim zamanı geldi

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’ne bağlı oda ve borsaların seçimleri bu sonbaharda yapılacak. Seçimler öncesi Anadolu’daki odalarla büyük bir hareketlilik yaşanıyor. Ancak en dikkat çekici adım, her ikisi de TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu’nun Yardımcıları olan Ege Bölgesi Sanayi Odası Başkanı Ender Yorgancılar ile İMEAK Deniz Ticaret Odası Başkanı Tamer Kıran’dan geldi. Her iki isim de yeni dönemde başkanlığa aday olmayacaklarını açıkladı.

Dört yılı Meclis Başkanı olmak üzere EBSO’da toplam 21 yıl başkanlık yapan EBSO Başkanı Ender Yorgancılar, dün çıktığı Meclis kürsüsünde herkesin merakla beklediği kararını açıkladı ve ekim ayındaki seçimlerde aday olmayacağını ilan etti. Yorgancılar, tarihi olarak nitelendirilmeyi hak eden meclis toplantısında yaptığı konuşmada, “Hiçbir başkanın ömründen ibaret olmayan, nesilden nesile devredilen bir emanet burası. Bugün o emaneti alnımın akıyla devretme vaktinin geldiğinin yaklaştığı bir meclis toplantısındayım” dedi.

İHRACATÇI BİRLİKLERİNDEKİ DİNAMİZM ÖRNEK OLMALI

Yorgancılar’ın sözleri TOBB’a bağlı oda ve borsalarda değişimin çok gerekli ve hatta zorunlu olduğuna işaret ediyor. Hakikaten de kurumların ömrü kişilerden ibaret değil, ibaret olmamalı. Ama maalesef TOBB’da başkanlar ölene, bırakana ya da yenilene kadar o koltukta oturma arzusunu yenemiyor. Gerekçe de ‘seçimle geldim, seçimle giderim’ oluyor. Bunu sınırlayan ne bir yasa var ne etik kural. Böyle olunca da başta üyeleri olmak üzere toplumun birçok kesimi ‘odalar aidat almaktan başka ne işe yarar?’ demeye başlıyor.

Geçmişte AK Parti iktidarı, oda başkanları için ‘İki dönem başkanlık yapan bir dönem ara vermeden yeniden başkan olamaz’ diye bir düzenleme yaptı ama 2013’te Anayasa Mahkemesi’nden döndü. Oysa Ege İhracatçı Birlikleri’nde bu kural uygulanıyor ve ihracatçı kesimi oldukça dinamik hale getiriyor.

KRİZLE GELEN BAŞKAN TAM ÇEYREK YÜZYILDIR KOLTUKTA

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nin 75 yıla yaklaşan tarihinde Vehbi Koç’tan Necmettin Erbakan’a, İzmirli Ersin Faralyalı’dan Ali Coşkun’a, Yalım Erez’den Fuat Miras’a kadar iş dünyasının ve siyasetin önde gelen isimleri başkanlık yaptı. Daha çok sağ partilerin arka bahçesi olarak öne çıkan TOBB, kimi zaman hükümetlerle çatıştı, çoğu zaman da ittifak yaptı. Hatta Yalım Erez örneğinde olduğu gibi kendi başkanını başbakan yaptırmaya çalıştı. Yani bizzat siyasetin aktif aktörlerinden biri oldu.

Bugün TOBB’un başkanı 2001 Ekonomik Krizi’yle gelen Rifat Hisarcıklıoğlu, Fuat Miras’ın Egeli sanayicilerinin de içinde olduğu bir girişim ile başkanlıktan uzaklaştırılmasından sonra yönetim kurulu içinden seçildi.. Tam 25 yıldır bu koltukta bulunuyor. Geçen yıllarda TOBB giderek hantallaştı, yüksek enflasyon ve yüksek faizin herkesi kavurduğu şu dönemde ise siyasi iktidara iş dünyasının en basit derdini bile anlatamayan bir organizasyona dönüştü.

YENİ AKTÖRLER SAHNEYE ÇIKMAYA HAZIRLANIYOR

Hisarcıklıoğlu döneminin günahlarını ve sevaplarını saymak başka bir yazının konusu olsun ama duyumlarımıza göre Anadolu’daki bazı iş insanları değişim vaktinin geldiği düşüncesiyle önce kendi odalarında kazanıp daha sonra TOBB Başkanlığı için sahneye çıkmaya hazırlanıyorlar.

Görünen köy kılavuz istemiyor. TOBB’da ekonomik durgunlukta bunalan iş dünyası ve küçük ölçekli işletmelerden kaynaklı güçlü bir değişim dinamiği olmasa da oda başkanlarının attığı adımlar yenilenme dalgasına kimsenin karşı koyamayacağını açıkça gösteriyor.