Etik İlkeler
Tek Referans (tekreferans.com), İzmir ve Ege Bölgesi başta olmak üzere Türkiye genelinde ekonomi, finans, sanayi, tarım, siyaset, gündem ve yerel haberler yayımlayan bağımsız bir dijital haber yayın organıdır. Bu metin; Tek Referans'ın yayıncılık faaliyetlerinde uyduğu temel etik kuralları, yayın politikasını ve okuyucuya, kaynaklara, çalışanlarına ve kamuoyuna karşı sorumluluklarını açıklar. İlkelerimiz; Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın basın özgürlüğüne ilişkin hükümleri, 5187 sayılı Basın Kanunu, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK), 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınlar Kanunu, Basın Meslek İlkeleri (Türkiye Gazeteciler Cemiyeti / Basın Konseyi) ile uluslararası gazetecilik etik standartları çerçevesinde belirlenmiştir. Tek Referans çatısı altında çalışan tüm editörler, muhabirler, köşe yazarları ve katkıda bulunan diğer içerik üreticileri bu ilkelere uymakla yükümlüdür.
ETİK İLKELER
1. Doğruluk ve Gerçeklik
Tek Referans, yayımladığı her habere konu olan bilgi, belge, görsel ve iddianın doğruluğunu sağlamayı temel sorumluluk kabul eder.
Haberler, yayımlanmadan önce en az iki bağımsız kaynaktan teyit edilmeye çalışılır; bunun mümkün olmadığı durumlarda kaynağın güvenilirliği değerlendirilerek karar verilir.
Doğruluğundan tam olarak emin olunamayan bilgiler ya yayımlanmaz ya da bu durum okuyucuya açıkça belirtilir.
Spekülasyon, varsayım ve kişisel yorum, haber metninin içinde olgu gibi sunulmaz; yorumlar ve değerlendirmeler haberden ayrı tutulur.
Yapay zeka araçlarıyla üretilmiş ya da düzenlenmiş içerikler, gerçek görüntü ya da gerçek beyan izlenimi yaratacak biçimde kullanılmaz.
2. Tarafsızlık ve Bağımsızlık
Tek Referans; siyasi parti, ideoloji, dini grup, sermaye grubu veya çıkar çevrelerinden bağımsız bir yayın çizgisi izler.
Haberlerde olaylara ve kişilere eşit mesafede yaklaşılır; karşı görüşe yer verilmesi temel gazetecilik kuralı olarak benimsenir.
Hiçbir reklamveren, sponsor, kurum, kişi ya da haber kaynağı yayın kararlarını etkileyemez.
Ekonomi ve finans haberlerinde yatırım tavsiyesi niteliğinde içerik üretilmez; piyasa hareketlerine ilişkin bilgiler yatırım kararı için yeterli sayılmamalıdır.
Editörler ve muhabirler; haber yaptıkları kurum, şirket ya da kişilerle çıkar çatışması doğuracak ekonomik ilişki kuramaz, hediye, ağırlama veya menfaat kabul edemez.
3. Kamu Yararı ve Sorumlu Habercilik
Tek Referans, haber seçiminde ve sunumunda kamu yararını öncelikli kriter olarak benimser.
Şiddeti, nefreti, ayrımcılığı ve suçu özendirici içerikler yayımlanmaz.
Toplumsal panik yaratabilecek bilgiler, doğruluğu titizlikle teyit edilmeden kamuoyuna sunulmaz.
Ekonomik kriz, iflas, döviz, faiz, gıda fiyatları gibi hassas konular; sansasyonel başlıklar yerine olgulara dayalı bir dille aktarılır.
4. Ayrımcılık Karşıtlığı ve İnsan Onuru
Tek Referans; ırk, etnik köken, milliyet, cinsiyet, cinsel yönelim, yaş, engellilik durumu, dini inanç, siyasi görüş, ekonomik durum ya da herhangi bir kimlik özelliği üzerinden ayrımcılık yapan ya da nefret söylemi içeren ifadelere yer vermez.
Haber dilinde ötekileştirici, aşağılayıcı ya da damgalayıcı ifadeler kullanılmaz.
Kadına yönelik şiddet, çocuk istismarı ve cinsel suçlara ilişkin haberlerde mağdurun kimliğini açığa çıkaracak hiçbir bilgi paylaşılmaz.
Toplumsal cinsiyet eşitliğine duyarlı bir dil benimsenir.
5. Özel Hayatın Gizliliği ve Kişilik Haklarının Korunması
Tek Referans, haber kaynaklarının, haberlere konu olan kişilerin ve okuyucularının özel hayatına saygı duyar.
Kamu yararı bulunmadığı sürece kişilerin özel yaşamına ilişkin bilgiler yayımlanmaz.
Kişisel veriler, KVKK kapsamında korunur; haberlerde ad-soyad, adres, telefon, kimlik numarası gibi bilgilerin paylaşımında kamu yararı testi uygulanır.
Suç şüphelileri masumiyet karinesi çerçevesinde değerlendirilir; yargı kararı kesinleşmedikçe kimse suçlu ilan edilmez.
Çocukların ve 18 yaş altı bireylerin kimliklerini doğrudan ya da dolaylı olarak açığa çıkaracak haberler yapılmaz.
6. Kaynak Gizliliği ve Kaynakla İlişkiler
Tek Referans, gazetecilik mesleğinin temel ilkesi olan kaynak gizliliğine bağlıdır.
İsmi gizli kalmak isteyen kaynakların kimliği yasal zorunluluk dışında hiçbir koşulda açıklanmaz.
Kaynaklarla ilişki, karşılıklı saygı ve mesleki etik çerçevesinde yürütülür; kaynaklar yanıltılarak ya da baskı altına alınarak bilgi alınmaz.
Tek kaynaklı haberlerde, kaynağın güvenilirliği ve olası çıkar ilişkileri editör tarafından değerlendirilir.
7. Reklam-Haber Ayrımı
Reklam, sponsorluk ve tanıtım içerikleri okuyucuyu yanıltmayacak biçimde, açık şekilde işaretlenir.
Sponsorlu içerikler, “Resmi Reklamlar”, “Sponsorlu İçerik”, “Tanıtım” ya da benzeri ibarelerle ayrı bir kategoride sunulur.
Haber içeriği, hiçbir koşulda reklam ya da promosyon amaçlı olarak biçimlendirilmez.
Resmi ilanlar, ilgili mevzuat çerçevesinde yayımlanır.
8. Çıkar Çatışması
Tek Referans çalışanları, görevlerini yerine getirirken çıkar çatışması yaratacak durumlardan kaçınır.
Editör ve muhabirler, hisse sahibi oldukları ya da yakın akrabalarının ekonomik çıkarı bulunan şirketlere ilişkin haberlerde görev almaz.
Kamu görevlilerinden, siyasetçilerden, iş insanlarından sembolik değer dışında hediye, seyahat, ağırlama kabul edilmez.
Ücret karşılığı yapılan dış danışmanlık veya yazarlık faaliyetleri yayın yönetmeninin bilgisine sunulur.
9. Telif Haklarına Saygı
Tek Referans; bağımsız üretilmiş içeriği önemser, başkalarının emeğine ve telif haklarına saygı gösterir.
Diğer yayın organlarından alınan haber, fotoğraf, video ve grafiklerde kaynak açıkça belirtilir.
Bir başka kaynağa ait içerikler izinsiz, doğrudan kopyalanmaz; özet ve atıf yöntemiyle kullanılır.
Tek Referans'ın kendi ürettiği özgün içeriklerin başka mecralarda izinsiz kullanılması telif hakları kapsamında değerlendirilir.
