Enerji arz güvenliğini yeniden ülkelerin en önemli stratejik gündemi oldu

Rusya-Ukrayna savaşıyla başlayan enerji krizi, Orta Doğu'da giderek artan jeopolitik gerilimler ve Hürmüz Boğazı çevresinde yaşanan gelişmelerin, enerji arz güvenliğini yeniden ülkelerin en önemli stratejik gündemlerinden biri haline getirdiğini söyleyen Yeniköy Kemerköy Enerji Genel Müdür Yardımcısı Burak Işık, Avrupa'da son yıllarda yaşanan doğal gaz arz sorunları, yüksek elektrik fiyatları ve üretim kesintilerinin; enerjide dışa bağımlılığın ekonomik olduğu kadar ulusal güvenlik açısından da önemli riskler taşıdığını ortaya koyduğuna dikkat çekti.

Türkiye açısından bakıldığında da artan elektrik talebi, dışa bağımlılığı azaltacak yerli kaynakların etkin kullanımı ve elektriğin tüketildiği bölgelerde üretilmesinin her zamankinden daha önemli hale geldiğini vurgulayan Işık, “ 2024 yılında yaklaşık 342 milyar kilovatsaat olan tüketim, geçen yıl 360 milyar kilovatsaate ulaştı. 2035 yılında ise 510,5 milyar kilovatsaat seviyesine çıkması bekleniyor. Bu tablo, güneş ve rüzgâr gibi yenilenebilir kaynakların hızla büyüdüğü bir dönemde dahi, hava koşullarından bağımsız olarak günün her saati üretim yapabilen baz yük santrallerinin elektrik sistemindeki önemini koruduğunu gösteriyor. Bu çerçevede Muğla'da faaliyet gösteren Yeniköy ve Kemerköy santralleri, toplam 1.119 MW kurulu gücüyle Türkiye'nin elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 2,2'sini, Güney Ege'de tüketilen elektriğin ise yaklaşık yüzde 65'ini karşılıyor. Yerli linyitle gerçekleştirilen üretim sayesinde yılda yaklaşık 1,4 milyar metreküp doğal gaz ithalatının önüne geçilirken, yaklaşık 600 milyon doların yurt içinde kalmasına katkı sağlanıyor. Üretimin elektriğin yoğun tüketildiği Batı Anadolu'da yapılması ise iletim yükünü azaltarak şebeke güvenliğine ilave katkı sunuyor” dedi.

ENERJİ ÜRETİMİNDE YERİNDE TÜKETİM AVANTAJI

Türkiye'de elektrik üretiminin önemli bölümünün doğu bölgelerinde gerçekleşirken tüketimin ağırlıklı olarak batı illerinde yoğunlaştığını ifade eden Işık, “ Bu durum iletim altyapısı üzerinde ilave yük oluşturduğu gibi, iletim kayıpları ve şebeke güvenliği açısından da önemli bir planlama gerektiriyor. Yeniköy ve Kemerköy santralleri, elektriğin en yoğun tüketildiği Batı Anadolu ve Güney Ege'de üretim gerçekleştirerek enerjinin tüketildiği noktaya yakın bir üretim modeli sunuyor. Özellikle yaz aylarında turizm nedeniyle hızla artan elektrik talebinin karşılanmasında bu üretim modeli stratejik bir rol üstleniyor” dedi.

“KÖMÜR OLMAZSA SANTRALLER DE OLMAZ”

Yerli kaynakların enerji arz güvenliği ve bölgesel kalkınma açısından önemli olduğunu ifade eden Yeniköy Kemerköy Enerji Genel Müdür Yardımcısı Burak Işık, “Hepimizin bildiği üzere elektrik üretimi bir kamu hizmetidir. İlaveten yerli kaynaklardan elektrik üretimi, ülkemizin enerji arz güvenliği açısından ticari hesapların üstünde bir konudur. Yeniköy ve Kemerköy santrallerimizin faaliyetleri bölgedeki yerli linyit rezervleri üzerine kurulu. Yani santrallerimizde elektrik üretiminin devamlılığı, madenlerden elde edilen yerli kömür kaynağıyla doğrudan bağlantılıdır. Eğer kömür çıkarılmazsa santral çalışmaz, istihdam sağlanamaz ve ne yazık ki elektrik üretimi yapılamaz. Soma örneği, üretimin durmasının yalnızca bir santrali değil, bütün bir bölgesel ekosistemi etkilediğini gösterdi. Milas'ın da benzer sonuçlarla karşılaşmaması, hepimizin ortak sorumluluğu olmalıdır.” dedi.

YERLİ KAYNAKLAR VE YEREL TEDARİK BÖLGESEL EKONOMİYİ BÜYÜTÜYOR

Enerji üretiminin ekonomik etkisi madencilikten taşımacılığa, bakım hizmetlerinden yerel esnafa kadar geniş bir ekonomik zincir oluşuyor. Yeniköy Kemerköy Enerji bugün yaklaşık 3 bin 100 kişiye doğrudan istihdam sağlarken, oluşturduğu ekonomik ekosistem yaklaşık 100 bin kişiyi etkiliyor. Şirket, mal ve hizmet alımlarında bölge işletmelerine öncelik veriyor. Bu durum, Milas ve çevresindeki yüzlerce işletmeye doğrudan ekonomik katkı sağlıyor. Bölge ekonomisinde oluşan toplam ticaret hacmi ise yıllık 5 milyar TL seviyesine ulaşıyor.

Burak Işık, yerli kaynaklardan elektrik üretiminin enerji arz güvenliği kadar bölgesel kalkınmanın da temel unsurlarından biri olduğunu belirterek şunları söyledi:

"Enerji üretiminin arkasında binlerce kişinin emeği, yüzlerce yerel tedarikçi ve bölge ekonomisini ayakta tutan güçlü bir değer zinciri bulunuyor. Yerli kaynaklardan üretim, enerjide dışa bağımlılığı azaltırken aynı zamanda bölgesel ekonominin canlılığını koruyan önemli bir kaldıraç görevi görüyor. Üretim devam ettiği sürece madencilikten taşımacılığa, bakım hizmetlerinden yerel üreticiye kadar çok geniş bir ekonomik yapı birlikte büyüyor. Yerel işletmelerle kurduğumuz iş birlikleri hem ekonomik hareketliliği artırıyor hem de bölgemizde sürdürülebilir kalkınmaya katkı sağlıyor. Bu nedenle enerji yatırımlarını bölgenin ekonomik ve sosyal gelişimine uzun vadeli katkı sağlayan bir kalkınma modeli olarak değerlendiriyoruz."