“Makine sanayiinde rekabet gücünü korumak, büyümenin anahtarı”
Makine İhracatçıları Birliği Başkanı Sevda Kayhan Yılmaz, “Son 12 ayda makine ithalatımız yüzde 4,6 artışla 47 milyar dolara ulaştı. Yalnızca yılın ilk sekiz ayında Çin'den yapılan makine ithalatının yüzde 9,5 artarak 9,1 milyar dolara çıkması ve bu ülkenin toplam makine ithalatımızdaki payının yüzde 30'a yaklaşması, yerli imalatçılarımızın karşı karşıya olduğu rekabet baskısını ortaya koyuyor” dedi

Sevda Kayhan Yılmaz-Makine İhracatçıları Birliği Başkanı
Küresel talepteki zayıflama, jeopolitik belirsizlikler ve giderek sertleşen uluslararası rekabet, makine imalat sanayii üzerinde baskı yaratmaya devam ediyor. Bu koşullarda sektörümüz ihracatını dolar bazında artırmayı başarsa da miktar bazında yaşanan gerileme, büyümenin henüz ihracat hacmine aynı ölçüde yansımadığını gösteriyor.
Yılın ilk dokuz ayında serbest bölgeler dâhil toplam makine ihracatımız, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 1,5 artarak 21,3 milyar dolara ulaştı. Aynı dönemde ihracat miktarımız yüzde 6 gerilerken kilogram başına ortalama ihracat birim fiyatımız 8,7 dolara yükseldi. Yıllıklandırılmış ihracatımız ise 28,8 milyar dolar oldu. Başka bir ifadeyle, ihracat değerindeki artış daha fazla makine ihraç etmemizden değil, birim ihracat değerimizin yükselmesinden kaynaklandı. Bu tabloyu üretim koşullarıyla birlikte değerlendirdiğimizde, imalatçılarımızın maliyet ve finansman baskısı altında üretim hacmini artırmakta zorlandığını görüyoruz.
YERLİ İMALATÇININ REKABET ALANI DARALIYOR
İmalatçılarımızın bu hedefe ulaşmasını zorlaştıran başlıca unsurların başında döviz kuru ile üretim maliyetleri arasındaki makas ve yüksek finansman giderleri geliyor. Kurun enflasyonun gerisinde seyretmesi, yerli üretimin döviz cinsinden maliyet avantajını zayıflatırken finansmana erişimde yaşanan güçlükler de firmaların üretim ve yatırım kararlarını olumsuz etkiliyor.
Bu koşulların sonuçları ithalat verilerinde de görülüyor. Son 12 ayda makine ithalatımız yüzde 4,6 artışla 47 milyar dolara ulaştı. Yalnızca yılın ilk sekiz ayında Çin'den yapılan makine ithalatının yüzde 9,5 artarak 9,1 milyar dolara çıkması ve bu ülkenin toplam makine ithalatımızdaki payının yüzde 30'a yaklaşması, yerli imalatçılarımızın karşı karşıya olduğu rekabet baskısını ortaya koyuyor. Sektörümüzde kapasite kullanımının yüzde 68,5'te kalması, imalat sanayii genelindeki yüzde 73,9'luk ortalamanın altında seyretmesi de sipariş ve rekabet koşullarının üretim kapasitemizin kullanımını sınırladığını gösteriyor.
Çin'in bu rekabetteki avantajı yalnızca düşük maliyetlerden ibaret değil. Ucuz kredi, vergi muafiyetleri ve hibelerle desteklenen Çinli imalatçılar, uluslararası pazarlarda fiyatlama konusunda önemli bir üstünlük elde ediyor. Bu avantaj, Çinli imalatçıların üçüncü ülke pazarlarında da daha düşük fiyatlarla teklif verebilmesini sağlayarak Türk makine imalatçılarının rekabet koşullarını zorlaştırıyor. Türk makine sektörünün bu rekabete yalnızca fiyatları aşağı çekerek karşılık vermesi mümkün değil. Yüksek kalite, mühendislik yetkinliği, müşteri ihtiyaçlarına göre geliştirilen çözümler ve güçlü satış sonrası hizmetler üzerinden farklılaşmamız gerekiyor. Bununla birlikte yerli imalatçının üretimini ve yatırım kapasitesini koruyabileceği adil rekabet koşullarının oluşturulması da büyük önem taşıyor.
ANA PAZARLARDA BÜYÜME DEVAM EDİYOR
Almanya ve ABD, Türk makine sektörünün uzun yıllardır güçlü bir varlık gösterdiği, imalatçılarımızın mühendislik birikimini ve teknolojik yetkinliğini ortaya koyduğu başlıca pazarlar arasında yer alıyor. 2026 yılının ilk dokuz ayında Almanya'ya ihracatımız yüzde 8,7 artarak 2,5 milyar doları aşarken ABD'ye ihracatımız yüzde 27,6 artışla 1,8 milyar dolara yaklaştı. Özellikle ABD pazarındaki büyümenin farklı ürün gruplarına yayılmasının dikkat çekici olduğu bu performans, Türk makine imalatçılarının yüksek teknoloji ve mühendislik gerektiren ürünlerde uluslararası rekabet gücünü koruduğunu ve geliştirdiğini gösteriyor.
Ancak bu pazarlardaki büyümeyi kalıcı hâle getirmek için yalnızca yeni müşterilere ulaşmamız yeterli değil. Özellikle ABD gibi rekabetin yoğun olduğu pazarlarda müşterilerin tedarikçi tercihleri; ürün kalitesinin yanı sıra teslimat güvenilirliği, teknik destek, bakım ve yedek parça hizmetleri gibi unsurlara da dayanıyor. Bu nedenle tanıtım ve pazara giriş faaliyetlerimizi uzun vadeli ticari ortaklıklara dönüştürmeye odaklanıyoruz. Önümüzdeki dönemde ABD'yi merkezine alan Turquality ve UR-GE çalışmalarımız da bu yaklaşımın bir parçası olacak.
2027'DE TEKNOLOJİ VE KATMA DEĞER ODAKLI BÜYÜME
2027 yılında hedefimiz, küresel makine ticaretinin üzerinde büyümek ve ihracatımızın katma değerini yükseltmek. Bunun için pazarlarımızdaki konumumuzu güçlendirirken dijitalleşme, otomasyon ve yeşil dönüşüm yatırımlarına hız vermeliyiz. Savunma, enerji, sağlık ve raylı sistemler gibi stratejik alanlarda artan yatırım ihtiyacını da yeni ihracat fırsatlarına dönüştürmeliyiz.
Bu hedefe ulaşabilmemiz için imalatçılarımızın finansman koşullarının iyileştirilmesi ve öngörülebilir bir destek sisteminin oluşturulması gerekiyor. Yabancı para kredi kısıtlarının esnetilmesi, finansman ve komisyon maliyetlerinin düşürülmesi, Eximbank kredileri ile alıcı finansmanı imkânlarının geliştirilmesi öncelikli beklentilerimiz arasında. Teşviklerde net kâr yerine faaliyet kârı, yaratılan net katma değer ve üretimde yerli girdi kullanımını artırarak ithal girdi bağımlılığını azaltma düzeyi esas alınmalı. Böylece yerli sanayi entegrasyonu yüksek, ülkeye net döviz kazandıran imalatçılar desteklenerek hem üretim kapasitemiz hem de ihracatımızın niteliği güçlendirilebilir. Makine sektörü, diğer sanayi kollarının üretim ve teknoloji altyapısını da besleyen stratejik bir alan olduğundan mühendislik birikimimizi, teknolojik kapasitemizi ve uluslararası rekabet gücümüzü koruyacak uzun vadeli sanayi politikalarına ihtiyaç duyuyoruz.
Yorumlar
0Henüz yorum yapılmamış
Bu haber hakkında ne düşünüyorsunuz? İlk yorumu siz yapın.





