Zeytinyağında devlet ile sektör arasında 80 bin tonluk fark bilmecesi

Uluslararası Zeytinyağı Konseyi'nin organizasyonunda İzmir’de düzenlenen “Zeytinlikten Pazara: Avrasya Ülkelerinde Zeytin Sektörü İçin Geleceğe Yönelik Stratejiler” başlıklı toplantıda, Ticaret Bakanlığı ile zeytinyağı sektörü geçen yılki rekoltede anlaşamadı.

Ticaret Bakan Yardımcısı Mahmut Gürcan, Türkiye’nin 2024-2025 sezonunda 505 bin ton üretim yaptığını ve İspanya’nın ardından dünyanın ikinci büyük üreticisi olduğunu açıklarken, Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi Başkanı Mustafa Tan geçen sezonki rekoltenin 425 bin ton olduğunu savundu. Tan, Türkiye’nin dünyanın ilk üç zeytinyağı üreticisi arasına girdiğini de belirtti.

BAKAN YARDIMCISINDAN MARKALI ÜRÜN HEDEFİ

Ticaret Bakan Yardımcısı Mahmut Gürcan, küresel ölçekte güçlü bir üretici konumunda olduklarına dikkat çekti. Türkiye'nin 2024/2025 sezonunda sofralık zeytin üretiminde yaklaşık 750 bin tonla dünya birincisi olduğunu, zeytinyağında ise 505 bin ton üretimle ikinci sırada yer aldığını belirten Gürcan, “Zeytin ve zeytinyağı sektöründe ticaret, markalaşma ve katma değerli ürün üretimi belirleyici hale gelmiştir. Türkiye olarak hedefimiz, uluslararası pazarlarda daha güçlü bir konum elde etmek ve markalı ürünlerimizin bilinirliğini artırmaktır” dedi. Lisanslı depoculuk sistemine de vurgu yapan Gürcan, bu sistemin hem üreticiyi koruduğunu hem de piyasa istikrarına katkı sağladığını ifade etti.

AĞAÇ VARLIĞI 204 MİLYONA ÇIKTI

UZZK Başkanı Tan, Türkiye’nin zeytincilikte son 20 yılda önemli bir sıçrama yaptığını belirterek, ağaç varlığının 96 milyondan 204 milyona çıktığını hatırlattı. Bu artışın üretime yansıdığını ve Türkiye’nin hem sofralık zeytinde hem de zeytinyağında dünya liderliği ve üst sıraları zorladığını kaydeden Tan, "Ancak satılamayan mal zayidir. Dolayısıyla toplantının ‘zeytinlikten pazara’ yaklaşımı son derece doğru" ifadesini kullandı. Tan, dökme ihracatın hâlâ önemli bir gerçek olduğunu ancak Türkiye’nin uzun vadede ambalajlı ve markalı ihracata odaklanması gerektiğini ifade etti.

AKDENİZ'İN ORTAK ÜRÜNÜ ORTAK GELECEĞİ

Uluslararası Akdeniz Yüksek Tarım Araştırmaları Merkezi Direktörü Raul Compes ise zeytinyağının Akdeniz tarımının temel sütunlarından biri olduğunu belirterek, insan kaynağı ve eğitim yatırımlarının sektörün geleceği açısından kritik olduğunu söyledi. Zeytinyağının sağlıklı yaşam ve sürdürülebilirlik ile giderek daha fazla özdeşleştiğini vurguladı.

Uluslararası Zeytinyağı Konseyi İcra Direktör Yardımcısı Abderraouf Laajimi ise sektörün iklim değişikliği, piyasa dalgalanmaları ve tüketici beklentileri gibi çok boyutlu risklerle karşı karşıya olduğunu ifade etti. Zeytin ağaçlarının karbon tutma kapasitesine dikkat çeken Laajimi, sektörün aynı zamanda iklim kriziyle mücadelede önemli bir araç olduğunu söyledi.